Öğretmence

ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME

Ölçme ve değerlendirme, öğrenme-öğretme sürecinde öğrencilerin başarılarınısaptamak, eksikliklerini belirlemek, öğrencinin süreç içerisindeki gelişimine ilişkin geri bildirimsağlamak amacıyla yapılır. Bu programda değerlendirme, öğrenme sürecine önem verir veöğrencinin gelişimini izlemeyi amaçlar.

Değerlendirme yapılırken öğrencilerin;

• Problem çözme yeteneklerinin ne kadar geliştiği,

• Üst düzey düşünme becerilerinin ne kadar geliştiği,

• Üretim sürecinde ne kadar öz güvene sahip olduğu,

• Estetik görüşlerinin ne kadar geliştiği,

• Sosyal becerilerinin ne kadar geliştiği göz önünde bulundurulur.

Performans Değerlendirme:

Öğrencilerin bireysel farklılıklarını dikkate alarak onların bilgi ve becerilerini eyleme dönüştürmelerini, gerçek yaşama aktarmalarını sağlayacak durum ve ödevler aracılığıyla değerlendirme yapmak biçiminde tanımlanabilir. Performans

değerlendirme gözlenebilen bir performans veya somut bir ürünle sonuçlanmaktadır. Öğretmenler performans değerlendirmeyi, kompleks bilişsel öğrenmeyi gözlemlemek için kullanabileceği gibi akademik alanlardaki tutumları ve sosyal becerileri gözlemlemek için de kullanabilirler. Öğretmenler performans değerlendirmede oluşturacakları

durumlar/verecekleri görevler ile öğrencilerin yaptıkları analizleri, problem çözmelerini, verdikleri kararları, arkadaşları ile iş birliği içinde çalışmalarını, sözel sunumlarını ve bir ürünü oluşturmalarını doğrudan gözlemleyebilir ve onlara not verebilirler (Kubiszyn ve Borich, 2003).

Teknoloji ve tasarım dersi kapsamında öğrenci performansının değerlendirilmesi için kullanılması önerilen bazı araç ve yöntemleri şöyle sıralayabiliriz:

Öğrenci Ürün Dosyası (Portfolio): Kuşak süresince öğrencilerin çalışmalarını, harcadığı

çabayı, ürünün tüm gelişim aşamalarını kanıtlarıyla gösteren bir dosyadır. Öğrencinin kuşak içi

etkinlikler sırasında yaptığı çalışmalarından beğendiği ve performansını yansıttığına

inandıklarını seçmesi sonucunda oluşan öğrenci ürün dosyası, aynı zamanda hem öğretmen

hem de öğrenci için bir değerlendirme aracıdır.

Öğrenci ürün dosyasının amacı nedir?

Ürün dosyaları birçok amaç için kullanılabilir. Bunlar (Airasian, 1994);

? Öğrencilerin tipik performanslarının kaydedilmesi ile gelecek yıllarda öğretmenlere

veri sağlamak

? Öğrencinin gelişimini kanıtlarla ve daha sağlıklı izlemek

? Ailelere öğrencinin performansını göstermek için örnekler sağlamak ve aileyi

öğrencinin eğitimine katmak

? Öğrencinin öz disiplin ve sorumluluk bilincini geliştirmek ve kendi kendini

değerlendirme becerisi kazandırmak

? Bir konu alanında iyi bir performans oluştuğunda, öğrencileri bu performans

hakkındaki düşüncelerle teşvik etmek, güdülemek

? Öğretim programında gelişmeye ihtiyaç olan alanları belirlemek

? Öğrencileri değerlendirmek

Öğrencinin her kuşak için ayrı ayrı oluşturduğu, değerlendirmeye temel oluşturacak öğrenme kanıtları öğrenci ürün dosyasında toplanır. Bir kuşak içinde öğrenciler bir etkinlik yapmış iseler bunu ürün dosyalarına koyarlar. Eğer öğrenciler birden fazla bireysel etkinlik yapmış iseler en çok beğendikleri, sevdikleri çalışmalarını seçerek ürün dosyalarına koyarlar.

Ancak bunu seçme gerekçelerini açıklarlar. Öğrencilerin her kuşakta hazırladıkları günlükler ve öz değerlendirme çalışmaları da ürün dosyalarına konulur. Etkinlik sürecinde etkinliği destekleyici diğer çalışmalar (araştırma,

bulunan belgeler vb.) da ürün dosyasına konur.

Günlük:

Öğrencinin öğrenme sürecinde yaptığı arama, araştırma, sorgulama, deneme, gözlem, öneri vb. çalışmalarını yazdığı, duygu ve düşüncelerini ifade ettiği yazılı belgelerdir.

Öğrenciler, tasarım sürecinde yaptıkları her çalışmayı, yaşadıklarını, duygu ve düşüncelerini tasarım günlüklerine yazarak ifade ederler. Günlüklerle etkinlik sürecini bizlere yansıtırlar. Değerlendirmeye esas ölçütlerin varlığına delil oluştururlar.

Tasarım günlükleri öğrencilerin;

• Öz değerlendirme ve eleştirel düşüncesini ortaya koyar.

• Karar verme ve gözden geçirme gibi beceriler kazanmalarını sağlar.

• Tasarımlarının gerçekleştirilme sürecini yansıtır, bir sonraki çalışmaları için yön verir.

• Sınıf ortamında farkına varılamayan olumlu ve olumsuz yönlerinin gözlemlenmesine

imkân verir.

• Ulaşılan sonucun öğrenciye ait olduğunun ispatıdır.

• Öğrenciler etkinlik sürecinde kaydettikleri bireysel gelişimlerini gözlemlemelerini

sağlar.

• Ne bildikleri ve ne yapabildiklerinin farkına varılmasına yardım eder.

• Çalıştıkları şeylerle önceki öğrenmeleri arasında ilişki kurmasını sağlar.

• Bilgilerini özetler ve anlamasını sağlar, konular hakkında sorular oluşturmasına

yardım eder.

• Bildiklerini yansıtması için öğrenciye şans verir.

• Düşüncelerini organize etmesine yardım eder.

• Disiplinler arası eğitimi destekler.

• Dil becerilerini geliştirir.

Bireysel çalışmalarda öğrenciler süreçte tuttukları günlükleri ders saatinde sınıfla

paylaşırlar. Böylece karşılaştıkları güçlüklerin veya başarılarının farkına varırlar.

Tasarım Günlüğü Nasıl Olmalı?

Öğrenci bir haftalık çalışma sürecinde ne yaptıysa onları tasarım günlüklerinde belgelendirmelidir (sorgulamalı, eleştirmeli, tespitte bulunmalı, beğenilerini söylemeli, başka görüşlere başvurmalı, resmetmeli, fotoğraf eklemeli vb.).Kısaca yaşadığı süreci anlatmalıdır.

Öğretmenler, öğrencilerinin yazdıkları hakkında önerilerde bulunmalı, yapıcı eleştiriler yazmalı, sorular sormalı ve mümkün oldukça cesaret vermelidir.

Günlük yazmada karşılaşılan en büyük problem, bazı öğrencilerin günlükleri, günlük olayları kaydetmenin basit bir şekli olarak kullanmalarıdır. Bu öğrenciler gerçek amaçtan uzaklaşarak rutin bir günlük yazmaya yönelirler. Öğretmenler öğrencileri kontrol ederek, yönlendirerek bu durumu önleyebilirler.

Kurgu Kusagi Ögrenci Ürün Dosyasinda Bulunmasi Gerekenler

1. Bir adet kapak
2. Koltuk tasarimi
3. Düsünelim çözelim icat sablonu ve çizimi (Grup Çalismasi)
4. Grup çalismasini degerlendirme formu
5. Hayallerim çizgide sakli etkinligi icat sablonu ve çizimi
6. Öz degerlendirme formu
7. Dört adet tasarim günlügü

Bir küçük çocuk bir gün okula baslamis
Pek mi pek akilliymis.
Okulu da pek büyükmüs.
Ama akilli çocuk sinifina disaridan
Kestirme bir yol bulmus.
buna çok sevinmis.
artik okul ona kocaman görünmüyormus.

Bir zaman sonra sabah
Ögretmen demis ki:
‘Bugün resim yapacagiz.’
‘Ne güzel’ demis çocuk.
Resim yapmasini çok severmis.
Her türlüsünü de yaparmis:
Aslanlar, kaplanlar
Tavuklar, inekler,
Trenler, gemiler,
Mum boyalarini çikarmis
Ve çizmeye baslamis.
Ama Ögretmen ‘Durun’ demis.
‘Henüz Baslamayin’
ve herkes hazir olana kadar beklemis.

‘Simdi’ demis ögretmen
‘Çiçek çizmesini ögrenecegiz.’
‘iyi’ demis çocuk.
Çiçek çizmeyi çok severmis.
Ve pek güzellerini yapmaya baslamis
Pembe, mavi, portakal mum boyalariyla.
Ama ögretmen ‘Durun’ demis
‘Size nasil yapilcagini gösterecegim.’
Yesil sapli kirmizi bir çiçek çizmis.
‘iste’ demis ögretmen.
‘Simdi baslayabilirsiniz.’

Küçük çocuk bir ögretmeninin resmine bakmis.
Bir de kendininkine.
Kendininkini daha bir sevmis.
Ama bunu söyleyememis.
Kagidini çevirip
Ögretmenininki gibi
Yesil sapli kirmizi bir çiçek çizmis.

Bir baska gün küçük çocuk sinifina disaridan açilan kapiyi
Becerdiginde tek basina açmayi
Söyle demis ögretmen:
‘Bugün çamurdan bir sey yapacagiz.’
‘Ne iyi’ demis çocuk.
Çamurla oynamayi çok severmis.
Her seyi yapabilirmis onunla:
Yilanlar, kardan adamlar,
filler, fareler,
arabalar, kamyonlar.
Baslamis çamuru yogurup sikistirmaya.

Ama ögretmen demis:
‘durun. Daha baslamayin’
Ve beklemis hazir olmasini herkesin.
‘Simdi’ demis ögretmen.
‘Bir çanak yapacagiz.’
‘Güzel’ demis çocuk.
ve baslamis yapmaya
boy boy, sekil sekil çanaklari.
Ama ögretmen ‘Durun’ demis
‘Size nasil yapilacagini gösterecegim.’
Ve de göstermis herkese
Bir büyük çanagin nasil yapilacagini.
‘Iste’ demis ögretmen
‘Artik baslayabilirsiniz.’
Küçük çocuk bir ögretmenin çanagina bakmis.
Bir de kendininkine.
Kendininkini daha bir sevmis
Ama bunu söyleyememis.
Topagini yuvarlayip yeniden
Yapmis ögretmeninki gibi
Derin bir çanak.

Ve çok geçmeden
Küçük çocuk ögrenmis beklemeyi
Izlemeyi
Ve her seyi ögretmen gibi yapmayi.
Ve çok geçmeden
Baslamis kendiliginden bir sey yapmamaya

Ama birden bire
Tasinivermisler baska bir eve,
baska bir sehire
Ve çocuk gitmis baska bir okula.
Bu okul daha da büyükmüs öbüründen.
Kestirme yolu da yokmus disaridan.
Büyük basamaklari çikmak
Ve uzun koridorlardan geçmek gerekmis sinifa kadar.

ve daha ilk gün
Demis ki ögretmen:
‘Simdi resim yapacagiz.’
‘Güzel’ demis çocuk.
Ve beklemis ögretmenin
Ne yapacagini söylemesini,
Ancak ögretmen bir sey söylemeden
Baslamis dolasmaya.

Küçük çocuga gelince durmus.
Sormus ‘Resim yapmak istemiyor musun?’
‘Istiyorum’ demis çocuk.
‘Ne yapacagiz?’
‘Ne istersen’ demis ögretmen
‘Istedigim renk mi?’ diye sormus çocuk.
‘Istedigin renk’ demis ögretmen.
‘Herkes ayni rekmi yaparsa
ve ayni renkleri kullanirsa
kimin neyi yaptigini
ve neyin ne oldugunu nasil anlarim ben?’
‘Bilmem’ demis çocuk.
ve baslamis çizmege
YESIL SAPLI KIRMIZI BIR ÇIÇEGI.

(Helen BUCKLEY (Çeviren: Jale ONUR))